Hoe ziet het leven eruit op de meest noordelijke bewoonde plek ter wereld?
Soms zegt een getal meer dan duizend woorden. Spitsbergen, het grootste eiland van de archipel Svalbard, is ruig en tegelijk adembenemend mooi, maar ook onvoorspelbaar. Een plek waar stilte echt stilte is, waar de zon maandenlang niet ondergaat of juist helemaal niet opkomt. Maar wat betekent dat in cijfers? Hoeveel mensen wonen er eigenlijk? Hoe koud is het in de winter? Hoe ver ligt het van de bewoonde wereld? Hieronder vind je een overzicht van feiten en cijfers.
Geografie Spitsbergen
- Ligging: tussen 74° en 81° noorderbreedte
- Afstand tot de Noordpool: ongeveer 1.050 km
- Afstand tot Tromsø (Noorwegen): ongeveer 940 km
- Totale oppervlakte (Svalbard): ruim 61.000 km²
- Oppervlakte Spitsbergen zelf: ruim 39.000 km² (ongeveer 65% van Svalbard)
- Kustlijn Spitsbergen: ruim 3.000 km
- Aantal eilanden in de archipel: meer dan 400
Klimaat en natuur Spitsbergen
- Gemiddelde zomertemperatuur in Longyearbyen: 4–7 °C
- Gemiddelde wintertemperatuur: -12 tot -16 °C
- Koudste ooit gemeten in Longyearbyen: -46,3 °C (1986)
- Aantal gletsjers: ongeveer 2.100
- Gletsjerbedekking: ongeveer 60% van het totale oppervlak
- Zonnevrije periode (poolnacht): Vanaf 26 oktober tot en met 15 februari
- Middernachtzon (zon gaat niet onder): Vanaf 20 april tot en met 22 augustus
Flora en fauna Spitsbergen
- Aantal ijsberen: naar schatting 3.000
- Soorten zeehonden/robben: 4
- Aantal rendieren: ongeveer 10.000
- Aantal vogelsoorten gesignaleerd: ruim 120 (waarvan ongeveer 30 broedend)
- Bossen: 0 want er groeien alleen kleine, kruidachtige planten en mossen
- Aantal beschermde natuurgebieden: 29 (waaronder 7 nationale parken)
- Bedreigde soorten: ijsbeer, ivoormeeuw, walrus (status: gevoelig tot bedreigd)
Bevolking en samenleving Spitsbergen
- Aantal inwoners (2024): ongeveer 2.500
- Hoofdstad/nederzetting: Longyearbyen (ongeveer 2.400 inwoners)
- Andere bewoonde plaatsen: Barentszburg (ongeveer 350), Ny-Ålesund (ongeveer 30), Hornsund (ongeveer 10)
- Nationaliteiten: ruim 50, waarvan Noors, Russisch, Thais en Oekraïens het meest vertegenwoordigd
- Aantal kinderen op Spitsbergen: ongeveer 250
- Geboortes: vinden zelden plaats (aanstaande moeders gaan tijdelijk naar het vasteland)
- Sterfgevallen: worden vaak op het vaste land afgehandeld en het kerkhof is sinds 1950 buiten gebruik
Bereikbaarheid en voorzieningen Spitsbergen
- Luchthaven: Svalbard Airport (LYR), bij Longyearbyen
- Vluchten per week (zomer): 10 tot 15 vanuit Noorwegen (Oslo/Tromsø)
- Aantal wegen: ongeveer 40 km (alleen rond Longyearbyen)
- Aantal auto’s: meer dan 1.000, ondanks de korte wegen
- Aantal sneeuwscooters: meer dan 4.000 (meer dan mensen)
- Mobiel bereik: goed in Longyearbyen, beperkt tot afwezig daarbuiten
- Ziekenhuis: Longyearbyen Hospital (geen intensive care of bevallingszorg)
Onderzoek en onderwijs Spitsbergen
- Universiteit: UNIS (University Centre in Svalbard), ongeveer 700 studenten per jaar
- Onderzoeksstations: onder andere in Ny-Ålesund, Hornsund en Barentszburg
- Aantal wetenschappelijke publicaties per jaar: honderden, met focus op klimaat, ecologie, geologie en glaciologie
- Internationale aanwezigheid: onder andere Noors, Duits, Frans, Chinees, Russisch en Japans onderzoek
Overige info Spitsbergen
- Geld: Noorse kroon (NOK), maar pinnen is de norm
- Supermarkt: 1 in Longyearbyen
- Wapendracht: verplicht buiten de bebouwde kom (voor bescherming tegen ijsberen)
- Aantal hotels/gastenverblijven: ongeveer 15 in Longyearbyen
- Svalbard Global Seed Vault: meer dan 1,2 miljoen zaden opgeslagen als back-up voor de wereldvoedselvoorraad
Veelgestelde vragen
Het leven gaat gewoon door. Ook bij -20 graden en maandenlange duisternis. Longyearbyen heeft winkels, scholen, cafés en een zwembad. Toch voelt de winter anders: het ritme vertraagt, mensen leven meer binnenshuis en lichtbronnen zorgen voor gezellige sfeerverlichting.
De poolnacht duurt van eind oktober tot half februari. Toeristen bezoeken Spitsbergen dan vooral voor het noorderlicht en de bijzondere sfeer. De lucht is vaak helder en het licht van de maan of sneeuw maakt de duisternis zachter dan je denkt.
De ijsbeerbescherming is serieus. Buiten Longyearbyen mag je alleen de natuur in met een geweer of begeleider die er een draagt. IJsberen zijn nieuwsgierig, sterk en soms onvoorspelbaar. De regel is dus niet stoerdoenerij, maar pure noodzaak.
Niet zomaar. Spitsbergen is geen plek waar je permanent kunt emigreren zonder werk of studie. Je moet er zelfvoorzienend kunnen leven (huisvesting, inkomen, verzekering).
Er is geen sociale zekerheid of ouderenzorg zoals op het vasteland. En wie stopt met werken, vertrekt meestal weer.
Spitsbergen is veilig, maar het vraagt voorbereiding en respect voor de natuur.
Het weer kan plots omslaan en maakt het onvoorspelbaar. Reizen gebeurt daarom meestal in begeleide groepen met ervaren gidsen.
Heb je nog andere vragen of wil je meer weten? Vul het formulier in.